به گزارش ما دیجیتال به نقل از مهر، عطالله پورعباسی با اشاره به موفقیتهای بین المللی بیان کرد: ایران در اغلب زیرشاخه های علوم شناختی، جزو ۲۰ کشور برتر جهان است و با ۳۰ کشور جهان تعامل علمی دارد. اعطای کرسی یونسکو به پژوهشگاه علوم شناختی ایران که برای نخستین بار در غرب آسیا روی داده و همین طور مصوب شدنِ عضویت لابراتوار ملی نقشه برداری مغز و پژوهشگاه بنیادین در شبکه زیرساخت های علمی کشورهای بریکس، نشان دهنده ظرفیت بالای کشور است.
وی افزود که بر مبنای سند مصوب شورایعالی انقلاب فرهنگی، ستاد توسعه علوم شناختی مسئولیت هماهنگی میان بالاتر از ۶۰ نهاد و دستگاه ذی نفع را برای هدایت این زیست بوم بر عهده دارد.
دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری های شناختی معاونت علمی، در جواب پرسشی درباره ی پیشرفت جایگاه علوم شناختی کشور اظهار نمود: برای بهبود رتبه علمی و شناختی کشور باید بررسی شود که چه اهداف و چشم اندازهایی در اسناد و برنامه های بالادستی تعیین شده است.
وی ادامه داد: در یکی دو سال گذشته، به دلیلهای مختلف همچون تحریمها و برخی محدودیت های ناشی از آن، جایگاه ایران در نظام های رتبه بندی علمی جهان تا حدودی متزلزل شده است. البته این مساله فقط به حوزه علوم شناختی محدود نمی گردد، بلکه در ارزیابی های کلان علمی کشور هم قابل مشاهده می باشد.
پور عباسی افزود: به عنوان نمونه، در آخرین ارزیابی های انجام شده، ایران از نظر تعداد مقالات و تولیدات علمی از رتبه هفدهم جهان به رتبه هجدهم تنزل یافته است. بدین سبب با یک مساله عمومی در حوزه علم و فناوری مواجه هستیم و علوم شناختی هم از این قاعده مستثنا نیست.
دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری های شناختی با اشاره به برنامه های حمایتی موجود اظهار داشت: در سطح کلان، وزارت خانه های علوم و بهداشت و همین طور معاونت علمی ریاست جمهوری برنامه هایی را برای بهبود وضعیت علمی کشور تدارک دیده اند. تقویت بنیه مجلات علمی کشور و افزایش حمایت های پژوهشی همچون این اقدامات است.
وی تصریح کرد: بنیاد علم ایران هم اکنون با اختصاص اعتبارات قابل توجه از پروژه های پژوهشی حمایت می کند و برای دانشجویان دکتری و محققان پسادکتری هم تسهیلات و حمایت های مناسبی درنظر گرفته است.
پورعباسی با دعوت از دانشجویان و اعضای هیأت علمی برای سودجستن از این ظرفیت ها خاطرنشان کرد: این فرصت کم نظیری است و حدودا همه اعضای هیأت علمی می توانند از حمایت های بنیاد علم ایران بهره گیرند. کافی است فراخوان ها و شرایط مربوطه را به دقت رصد کرده و از این امکانات بهره ببرند.
وی ادامه داد: علاوه بر بنیاد علم ایران، نهادهای حمایتی دیگری هم در کشور فعال می باشند که از فعالیتهای پژوهشی و علمی حمایت می کنند. همچون این نهادها میتوان به مؤسسه ملی توسعه تحقیقات علوم پزشکی ایران (نیماد) و مرکز مطالعات و توسعه آموزش پزشکی اشاره نمود که در حوزه های مختلف زمینه پشتیبانی از محققان را فراهم نموده اند.
پورعباسی تاکید کرد: امیدواریم با سودجستن از ظرفیت اعضای هیأت علمی، محققان و شرکتهای دانش بنیان بتوانیم جایگاه پرارزش علمی کشور را بار دیگر ارتقا دهیم. در حوزه پیشرفت جایگاه علمی کشور هم برنامه های مختلفی در دست اجراست که بخشی از آنها قبل تر تشریح شد. بنیاد علم ایران با تمام ظرفیت در خدمت اساتید دانشگاه های کشور قرار دارد و ستادهای تخصصی معاونت علمی هم از مسیر پشتیبانی از پژوهش های محصول محور، بستر مناسبی برای پشتیبانی از دانشجویان و اعضای هیأت علمی فراهم نموده اند.
وی افزود: تنها کافی است تعامل مؤثری میان ستادهای تخصصی معاونت علمی، دانشگاه ها و اعضای هیأت علمی شکل بگیرد تا بتوان از این ظرفیت ها برای پیشرفت جایگاه علمی کشور بهره برد.
در ادامه این جلسه، یکی از خبرنگاران با اشاره به وعده های طرح شده پارسال درباره ی سه زیرساخت مهم حوزه علوم شناختی شامل لابراتوار ملی، پایگاه ملی داده های شناختی و بانک ملی بافت مغز، آخرین وضعیت این طرح ها را جویا شد.
پورعباسی در پاسخ اظهار داشت: یکی از مهم ترین برنامه های ستاد در برنامه ۱۵ ساله دوم توسعه علوم و فناوری های شناختی، توسعه هدفمند زیرساخت هاست. در این راستا، اقدامات در ارتباط با سه زیرساخت مورد اشاره در حال انجام می باشد.
وی درباره ی لابراتوار ملی علوم شناختی اظهار نمود: این پروژه تا حالا حدود ۸۰ درصد پیشرفت فیزیکی داشته است و در صورت فراهم بودن شرایط، انتظار می رود فاز اول آن تا انتهای سال ۱۴۰۵ به بهره برداری برسد. این زیرساخت پس از راه اندازی در خدمت اساتید، محققان و کنشگران این حوزه قرار خواهد گرفت.
دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری های شناختی درباره ی پایگاه ملی داده های شناختی هم اظهار داشت: قراردادها و تفاهمنامه های اولیه با دانشگاه محل استقرار این پایگاه منعقد شده است. همین طور در این راستا از راه اندازی هشت سیستم ثبت داده های شناختی در مراکز مختلف حمایت کرده ایم.
وی ادامه داد: این سیستم ها امکان جمع آوری و ثبت داده های شناختی را در مراکز پژوهشی، آزمایشگاهی و بیمارستانی فراهم می کنند و در نهایت به تشکیل یک بانک داده پرارزش ملی منجر خواهند شد.
پورعباسی با اشاره به کاربردهای این بانک داده خاطرنشان کرد: اولین مزیت آن، افزایش چشم گیر راندمان پژوهش های علمی است؛ بگونه ای که داده ها در قالب ضوابط مورد تأیید کمیته های اخلاق، در اختیار محققان قرار می گیرد تا بتوانند پژوهش های ثانویه و مطالعات تکمیلی را انجام دهند.
وی افزود: از طرف دیگر، شرکتهای دانش بنیان فعال در حوزه علوم شناختی و فناوری های عصبی برای توسعه محصولات و خدمات خود به داده های بومی نیاز دارند. در این سیستم ها سازوکار لازم پیش بینی شده است تا این شرکت ها با دریافت مجوزهای لازم بتوانند به داده های مورد نیاز دسترسی داشته باشند و از آنها برای توسعه پلت فرم ها و نرم افزارهای حوزه فناوری های عصبی بهره گیرند.
پورعباسی درباره ی بانک ملی بافت مغز هم اظهار داشت: تفاهمنامه راه اندازی این مرکز با دانشگاه علوم پزشکی ایران منعقد شده و حمایت های اولیه هم در چارچوب قراردادهای پژوهشی صورت گرفته است.
وی ادامه داد: برنامه ریزی ما اینست که امسال با بهره گیری از ظرفیتهای موجود و همین طور سودجستن از مسیرهای مختلف تأمین مالی، همچون اعتبار مالیاتی قانون جهش تولید دانش بنیان، منابع مورد نیاز را فراهم نماییم تا این زیرساخت هرچه سریع تر در اختیار محققان، صنایع و شرکتهای فناور، خصوصاً کنشگران حوزه دارو و فناوری های مرتبط، قرار گیرد.
بطور خلاصه پور عباسی اضافه کرد: به عنوان نمونه، در آخرین ارزیابی های انجام شده، ایران از نظر تعداد مقالات و تولیدات علمی از رتبه هفدهم جهان به رتبه هجدهم تنزل یافته است. در عرصه پیشرفت جایگاه علمی کشور هم برنامه های مختلفی در دست اجراست که قسمتی از آنها قبل تر تشریح شد. در این سیستم ها سازوکار لازم پیش بینی شده است تا این شرکتها با دریافت مجوزهای لازم بتوانند به داده های مورد نیاز دسترسی داشته باشند و از آنها برای توسعه پلتفرم ها و نرم افزارهای حوزه فناوری های عصبی بهره گیرند.